Boğaz İltihabı Nedenleri ve Uygulanan Tedaviler?

Boğaz iltihabı, ağız ve burun boşluğunun arka kısmında yer alan farenks (yutak) ve bademcik bölgesinin iltihaplanmasıdır. Çoğunlukla soğuk algınlığı sonucunda meydana gelen farenjit (yutak iltihabı); bu süreçte boğaz ağrısı, acı ve kaşıntıya sebebiyet verebilir. Boğaz iltihabı, virüs ve bakteri kaynaklı oluşabileceği gibi pek çok farklı hastalık nedeniyle de meydana gelebilir. Bu durumun bakteri kaynaklı meydana geldiği durumlarda ateş ve kulak ağrısı oluşabilecek semptomlar arasındadır.
Boğaz iltihabı belirtileri genellikle şunları içerir:

  • Boğaz ağrısı
  • Hırıltılı boğaz
  • Yutma güçlüğü
  • Yutkunma veya konuşma ile kötüleşen boğaz ağrısı

Boğaz iltihaplarında ağrının yanı sıra şu belirtiler de eşlik edebilir:

  • Ateş
  • Burun akıntısı
  • Boğuk ses
  • Baş ağrısı
  • Öksürük
  • Bulantı – kusma

Boğaz İltihabı Neden Olur ?

Viral enfeksiyondan bakterilere kadar birçok faktör boğaz iltihabına sebebiyet verebilir. Viral enfeksiyon; virüslerin neden olduğu soğuk algınlığı, kızamıkçık, hepatit, suçiçeği ve solunum yolu enfeksiyonları gibi rahatsızlıklar olarak tanımlanabilir. Çoğu durumda viral enfeksiyondan kaynaklı rahatsızlıklar etkin bir tedavi ile sonuçlandırılabilmektedir. Fakat bazı durumlarda tedavi uzun ve ağır bir süreci gerektirebilir.
Bilinenin aksine, viral enfeksiyonlar bakteriyel enfeksiyonlar gibi antibiyotik tedavisi ile ortadan kaldırılamaz. Bazı viral hastalıklar için aşılar etkin bir tedavi yolu iken, bazı durumlarda tedavi ilaçla sağlanabilmektedir.

A Grubu Streptokok Enfeksiyonu

Boğaz iltihabına sebebiyet veren bir diğer neden ise bakteriyel enfeksiyonlardır. Grup A streptokok adlı bakteri, boğaz iltihabına neden olan en önemli etkendir. Strep boğaz olarak da bilinen enfekte boğaz, bu süreçte ağrılı ve hırıltılı semptomlar gösterebilir. Streptokok gibi bakteri enfeksiyonları boğaz iltihapları ve ağrılarının ek sık görülen nedenleri arasındadır. Sıklıkla çocuklarda görülse de yetişkinler dahil her insanı etkileyebilir.
Boğaz ağrısının tedavi edilmediği zamanlarda nadiren de olsa; romatizmal ateş ve böbrek iltihabı gibi komplikasyonlara neden olabilir. Bağışıklık sistemi stres, dehidratasyon (sıvı kaybı) veya çeşitli diğer faktörler nedeniyle zayıflayabilir. Bu durum solunum yolllarını enfeksiyona duyarlı hale getirerek boğaz iltihabına sebebiyet verir.
Hekimler, iyi antibiyotik yönetimini desteklemek için A grubu Streptococcus (GAS) semptomlarını tanımalı ve uygun tanı tedavi yöntemlerini kullanmalıdır. (1)

Sigara içmek

Boğaz iltihabı nedenleri arasında gösterilebilecek diğer bir etken ise sigaradır. Sigara veya pasif içicilik bazı kişilerde boğaz tahrişine neden olabilir. Boğaz bölgesinde meydana gelen tahriş, mukozaya hasar vererek boğazı enfeksiyonlar açık bir hale getirir. Sigara içmek boğaz iltihabında tek başına yeterli bir faktör olmasa da, sigara içenlerde iltihap oluşma riskinin artış gösterdiği tespit edilmiştir.

Ne Zaman Doktora Görünmeliyim ?

 

  • Boğaz ve boyun bölgesinde şişlik
  • 2 günden uzun süren boğaz ağrısı
  • Ateş
  • Döküntü
  • Strep enfeksiyonu tedavisinden 48 saat sonra iyileşme görülmemesi
  • Yutkunma güçlüğü
  • Solunum güçlüğü

Boğaz İltihabı Nasıl Geçer ?

Boğaz iltihabının etkin tedavisinde bu duruma neden olan etmenin doğru saptanması oldukça önemlidir. Nitekim virüs veya bakteri kaynaklı boğaz iltihabında tedavi yöntemleri değişiklik göstermektedir. Virüs kaynaklı boğaz iltihabı çoğu zaman kendiliğinden geçse de, bakteri kaynaklı enfeksiyonlarda doktor kararınca antibiyotik kullanımı gerekli olabilir. Doktor reçetesi dışında evde uygulanabilen istirahat etmek, sıvı tüketimini arttırmak, faydalı bitki çayları tüketmek gibi yöntemler de bu sürecin daha hafif atlatılmasına yardımcı olabilir.

Bilmem Gereken Bir Şey Var Mı?

Soğuk algınlığı vb. durumlarda kullanılan antibiyotiklerin viral enfeksiyon üzerinde herhangi bir iyileştirici etkisi yoktur. Buna bağlı olarak boğaz iltihabı ve ağrılarında doğru tanının ve tedavi sürecinin izlenmesi adına doktor kontrolünde hareket edilmelidir.

Kaynakça
(1) Vazquez MN, Sanders JE. Diagnosis and management of group A streptococcal pharyngitis and associated complications. Pediatr Emerg Med Pract. 2017 Dec;14(12):1-20. Epub 2017 Dec 1. PMID: 29185672.